Tshidimu tshijima tshikubane, luendu lua (DDRC-S) ludi anu lutungunuka anu ne kutungunuka mudijinga dia Mfumu wa ditunga Félix-Antoine Tshisekedi Tshilombo musue.Nansha muvuabu baleja programe eu bu tshintu tshivua mua kufila ditekemena, malu avua enzeka munda mua mbulamatadi avua amupangisha bua kuwenza dipangadika dia programe ewu.
Bantu badibu bapeshe makuta mu programe eu badi bakula bua manaya a ping-pong adibu benza kudi bamfumu ba malu a tshiluilu. Bidi bimueneka ne: muntu yonso udi upingana ne tshiji tshiende kudi mukuabu.
Mfumu wa malu a tshiluilu udi wamba ne: mbulamatadi mmukose mushinga wa makuta ne mmupete mushindu wa kuwufila. Kadi udi windila bua Munyiampala wa malu a mpetu amupeshe mushindu wa kumufuta.

Kadi ministre wa malu a mpetu udi wamba ne: bintu bionso mbiakaje, kadi bidi bikengela dîyi dia mfumu wa mbulamatadi bua kuya kumpala.
Ke bualu kayi kakuvua njila wa kuya to. Bua bantu badi batangila malu aa, badi bamona ne: programe eu kena upetangana ne malu avuabu batekemene to, bualu mbulamatadi wa Judith Suminwa Tuluka udi umueneka bu ukadi mupite matuku.
Kabena mua kufila makuta adi akengedibua bua malu a mushinga bu mudi: dimanyina, difunda mikanda, diambuluishangana ne dimupingaja mu nsombelu wa bantu ba kale. Malu aa adi akebesha bilumbu mu bantu ne mu bisumbu bia bantu mu bitupa bia bungi bia ditunga.

Basalayi ba kale bavua beyemene programe eu bua kupinganabu mu tshisumbu badi badiumvua kabayi ne bualu. Bavua batekemene bua bamfumu bavua batangila malu a mpetu, a makuta, a malu a bantu, a dilongolola malu ne a kulumbulula kuakane kubambuluisha.
Kadi yonso wa kudibu udi wela mukuabu tshilumbu pambidi. Tudiku mua kueyemena kabidi mbulamatadi eu anyi? Mu provense ya Kivu wa ku Nord, Ituri, Bandundu ne Kongo wa pankatshi, bena tshiluilu ba bungi bavua badifile. Bia dibungama, malu onso aa adi akandika kudi bampanda-njila badi bamueneka bu badi basue kunyanga bukokeshi bua Mfumu wa ditunga.
Muntu mukuabu uvua muluangane mvita kale wakamba ne: Programe wa DDRC-S udi musue kutungunuka ne mudimu wende wa diambuluishangana wa bisumbu bia bena mvita, kadi makuta kaena amueneka to. Bidi bikengela kujikija tshilumbu etshi ne lukasa luonso bua kujikija ntatu idi mua kukebesha njiwu mu Est wa ditunga.

Mu tshisangilu tshia makumi muanda mutekete ne tshitema tshia Nsangilu tshia Bulongolodi bua matunga masanga, Tshisekedi Tshilombo wakajadika kabidi dijinga diende dia kujadika ditalala dia kashidi mu ditunga dia Congo wa mungalata.
Tushala kujadika ne, mmunyi mutudi mua kukumbaja bualu ebu padi mbulamatadi wetu kayi ne tshimuenenu tshia malu atshilualua? Mulombodi wakaleja ne: Programe wa DDRC-S uvua tshitupa tshinene tshia mayele a ditunga bua kukepesha bingoma, kukepesha midimu ne kupingaja bantu bavua baluangana mvita mu ditunga, ne kubapesha mpunga wa malu a mpetu wa kashidi.

Nansha nanku, balombodi ba malu a mpetu ne a mpetu badi batungunuka ne kuluangana bua bumfumu, bapua muoyo ne: programe eu udi ne mushinga wa bungi bua kujadika ditalala mu miaba idi bimvundu.
KBG












